Küresel pay piyasaları, ABD'de açıklanan ve beklentileri aşan enflasyon verileri, Orta Doğu'daki gelişmeler ve yapay zekâ alanındaki haberlerin etkisiyle haftayı karışık bir görünümle tamamladı. Yatırımcıların dikkati gelecek hafta açıklanacak öncü ekonomik veriler ile büyük şirketlerin finansal sonuçlarına yöneldi.
Haftaya enerji arzıyla ilgili gelişmelerin desteğiyle temkinli bir iyimserlikle başlayan piyasalar, hafta ortasından itibaren ABD enflasyon verileri ve yapay zekâ yatırımlarına ilişkin kaygılar nedeniyle yön bulmakta zorlandı. Orta Doğu ve Rusya-Ukrayna kaynaklı jeopolitik risklerin enerji maliyetlerini yükseltmesiyle ABD'de yıllık enflasyon son dört ayın zirvesine çıktı. Alt kalemlerde enerji fiyatlarındaki artışın tüketici enflasyonunu yukarı çeken başlıca etken olmayı sürdürdüğü görüldü.
Üretici tarafında da fiyat baskısı belirginleşti. ABD'de Üretici Fiyat Endeksi eylülde aylık yüzde 1,3, yıllık yüzde 6,3 artarak beklentilerin üzerinde geldi. Böylece üretici enflasyonu aylık bazda Mart 2022, yıllık bazda Aralık 2022'den bu yana en yüksek düzeye ulaştı. Tüketici fiyatlarının ardından üretici fiyatlarındaki artışın da hızlanması, fiyat baskılarının kalıcı hale gelebileceği endişesini artırdı.
Verilerin ardından ABD Merkez Bankası'nın (Fed) ilerleyen dönemde faiz artırabileceği beklentisi güçlendi. Para piyasaları Fed'in gelecek yıl sonuna kadar üç kez faiz artırımı yapabileceğini fiyatlasa da tahvil faizleri ve dolar endeksi haftayı düşüşle kapattı. Teknoloji ve yarı iletken hisselerindeki satışlar yatırımcıları devlet tahvillerine yöneltti. Yüksek faizlerin ABD ekonomisinin önemli itici güçlerinden biri olan yapay zekâ yatırımlarını sekteye uğratabileceği ve büyümeyi zayıflatabileceği kaygısı, Fed'in beklendiği kadar sıkılaşmaya gitmeyebileceği görüşünü öne çıkardı.
Çinli çip üreticisi CXMT'nin çip geliştirmede ilerleme kaydettiğine dair haberler de teknoloji hisseleri üzerindeki baskıyı artırdı. Şirketin çiplerinin rakiplerine göre daha düşük maliyetle üretilip üretilemeyeceğine yönelik değerlendirmeler, sektörde rekabetin sertleşebileceği ve büyük teknoloji şirketlerinin kârlılığının zarar görebileceği endişelerine yol açtı. Bu gelişmeler, yapay zekâ odaklı hisselerde pozisyon azaltımını tetikleyen etkenler arasında yer aldı.
Fed yetkililerinden farklı mesajlar geldi. Fed Başkanı Kevin Warsh, IMF ve Dünya Bankası'nın Bangkok'ta düzenlediği yıllık toplantılar kapsamındaki bir etkinlikte, gelecek kararlarla ilgili yönlendirme yapmaktan kaçınarak fiyat istikrarını sağlama kararlılığının altını çizdi. Warsh, "Toplantılara ilişkin önceden bir yargıda bulunmuyorum. Bu yılın geri kalanında yapacağımız toplantılarda ne yapabileceğime dair şimdiden bir şey söylemeyi doğru bulmuyorum." dedi.
New York Fed Başkanı John Williams, bu yıl bir faiz artışının daha gerekebileceği görüşünü koruduğunu ancak sonrasında ek adıma ihtiyaç duyulacağını düşünmediğini belirtti. Verileri izlemeyi sürdüreceklerini ifade eden Williams, "Hala dezenflasyonist güçlerin devrede olduğuna inanıyorum. Gelecek yıla dair enflasyon öngörüm enflasyonun önemli ölçüde gerilemesi yönünde." diye konuştu. Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack ise enflasyonun yüzde 2 hedefine dönmesi için kısıtlayıcı bir para politikası duruşunun uygun olacağını savundu.
Bu gelişmelerin ardından ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftalık bazda 15 baz puan gerileyerek yüzde 5,09'a indi. Dolar endeksi yüzde 0,4 düşüşle 101,8'e gerileyerek dört haftalık yükseliş serisini sonlandırdı. Fed'in bu ay faizi artırmayacağı beklentisi güçlense de sonraki toplantılara yönelik şahin beklentiler altını baskıladı; ons altın yüzde 0,7 düşüşle 4 bin 165 dolara indi. Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 4,75 yükselerek 109,69 dolara çıktı.
New York borsasında S&P 500 endeksi haftalık bazda yüzde 1,95, Nasdaq yüzde 4,48 değer kaybederken Dow Jones yüzde 0,67 yükseldi.
ABD'de bilanço sezonunda büyük bankaların sonuçları izlendi. Morgan Stanley'nin üçüncü çeyrek kârı ve geliri beklentilerin üzerinde gerçekleşti. 1,2 milyar dolarlık idari para cezasını bilançosuna yansıtan Bank of America'nın kârı yüzde 17 azalışla 6,9 milyar dolara geriledi ve banka kâr ile gelirde beklentileri karşılayamadı. JPMorgan Chase'in kârı ve geliri de tahminlerin altında kaldı. Goldman Sachs'ın geliri yıllık bazda yüzde 23 artışla 18,7 milyar dolara yükseldi. Wells Fargo'nun net kârı yüzde 6 artarak 5,59 milyar dolardan 5,95 milyar dolara, Citigroup'un net kârı ise yüzde 40 artışla 3,8 milyar dolardan 5,2 milyar dolara çıktı.
Gelecek hafta dünya genelinde açıklanacak ekim ayı öncü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri ile ABD'de Meta ve Tesla'nın finansal sonuçları yakından takip edilecek. Türkiye'de ise gözler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın faiz kararına çevrildi. AA Finans'ın beklenti anketine katılan ekonomistler, TCMB'nin ekim ayında politika faizini 100 baz puan indirerek yüzde 36'ya çekmesini bekliyor.
